Ywz ildän artåq Urus zwlmw altånda yaâayan âimaldakå qardaâlaråmåz 1918–ci ilin May ayånån 28–dä Mähämäd Ämin Räsulzadä baâçålqda olmaqla mwsälman ölkälärinin içindä birinci demokratik cumhurunu yaratdålar. 1911–ci ildä Azerbaycan aydånlarå mwsavat firqäsinin qurulmaêånå e’lan etdilär vä mwsavat adå altånda ilk siyasi–milli proqramå Azärbaycanån qurtuluâ yolunda yaydålar. Mähämäd Ämin Räsulzadänin gwclw dwnya görwâw onu çox tez bu täâkilatin ideologu kimi tanåtdårdå. Mwsavata baâqa täâkålatlarån qaråâmasånån davamånda bu täâkålatå qwdrät alternativinä ywksältdi.

1917–ci ildä belä bir yazå Mwsavat därgilärindä gälmiâdir: Äziz vä mwqäddäs yurdumuz Azerbaycanån ilk däfä milli istiqlal vä milli hakimiyät bayraêånå ywksäldän, ona mwstäqil milli dövlät häyatå yaâadan, onu milli vä mädäni bir varlåq olaraq dwnyaya tanådåran vä azärbaycan mäs’äläsini millätlär arasåna aparan Mwsavat firqäsi olmuâdur. Bu fikir bir ildän sonra Azärbaycanån istiqlala çatmasåyla dwzgwnlwywnw göstärmåâdir.

Mwsavatån ilk qurultayå 1917–ci ildä Bakåda açåldå. Bu qurultay firqänin 6–ci il dönwmwndä Azärbaycanån dörd bucaêåndan gälän milli, istiqlalçå kiâilärin täräfindän wräkdän qarâålanmaså firqädä yeni ruh, yeni iman, yeni qan vä yeni birlik yaratdå. Bu qurultayda yeni istek vä program hazårlandå. Uruslar Azärbaycanå boâlamalådålar, danåâåq vä mätbu’at azadlåêå, baâqa twrk dilli xalqlara azadlåq verilmäk vä än sonunda belä bir görwâä twâ gälirik.

"Haq verilmäz, alånar ! Twrklärin dä haqqå, baâqa urus olmayan millätlär kimi, qanunu yollarla verilmämiâdir".

1918–ci ilin May aynån 28–dä Azärbaycan milli âuraså istiqlal bäyanmasi ilä Azärbaycanån âimal torpaxlarånda Azärbaycan demokratik cumhuriyäti yarandåêånå e’lan etdi. Bu tarixi sänädä görä: Azärbaycan qonâu xalqlar vä dövlätlärlä dostluq munasibäti quracaqdår .

Mwstqil Azärbaycan dövlätinin âäkil idaräsi xalq cumhuriyätidir.

Azärbaycan xalq cumhuriyäti, millät, mäzhäb, sinif vä cins färqi görmwr vä bwtwn vätändaâlarån siyasi huquqlarånå tämin etmälidir .Ölkäyä baâqan, alim, filosof vä jurnalist Mähämäd Ämin Räsulzadä seçildi. M.Ä.Räsulzadä 1900–ci illärin böywk mwtäfäkiri, insanlara azadlåq istäyänlärdän biridir. Bu böywk insan, Rusiyada, Täbrizdä vä Iranda zwlmä qarâå bir säs çåxsaydå orada käsärli qälämi ilä xalqån yardåm yardåm etmäyä haziriydi vä elä bu gözäl insanå ruhundan asålå olaraq, M.Ä.Räsulzadä dwâmänler täräfindändä ehtramla qarâålanmåâdår .

Doêrudanda belä oldu. 1991-ci ildä Azärbaycan yenädä öz istiqlaliyyätini älä gätirib vä çox gwclw halda dävam edir. Biz öz növbämizdä bwtwn azärbaycan xaqåna 28 Mayå täbrik deyirik.

"Insanlara Hwrriyyät,

M.Ä.Räsulzadä