Davud Eldäniz
Bir ölkänin yoxsullarån bälli etmäk wçwn cwrä-bä-cwrä araâdårma yollarå vardår. Bu yollarån birisi ölkädä yaâayan etnik gruhlarå bir-biri ilä muqayesä etmäkdir.
Birinci däfä olaraq Isveçin märkäz amar(statistik) idaräsi bu haqqda bir rapport eâiyä buraxåbdår. Bu rapportda Isveçdä yaâayan 20 muhacir gruhlarånin illik gälirläri 1994-ci ildä bir-biriläri ilä vä Isveçlilär ilä muqayesä olunubdur.
Bu amar wzärä son 10-15 ildä köçän muhacir gruhlarå Isveçin än yoxsullarådålar. Buna äka olaraq -50-70 on illikdä iâçi adå ilä isveçä köçän muhacirlärin iqtisadi durumlarå, Isveçlilärä yaxåndår. Buna bir iståsna Isveçdä yaâayan muhacir twrklärdilär. Bu twrklärin illik gälirläri hätta häbäâälilärdändä azdår.
Adam baâå gälirä baxanda muhacir iranlålarån illik gälirläri wst-wstä 133 300 isveç kronudur; O halda ki, Isveçlilärin öz illik gälirläri wst-wstä 201 900 krondur.
Bu amara görä yalnåz bir muhacir gruhun illik gäliriläri isveçlilärdän artåqdår vä oda Estoniyadan gälän köçmänlärdilär ki onlarån illik gälirläri wst-wstä 218 500 krondur.
Bu rapportda gälän amarå belä xilasä etmäk olar ki Isveçä ävväl köçän muhacirlär ölkänin än varlålarå vä sonra köçän muhacirlärdä bu ölkänin än yoxsullarådålar.
Nä wçwn belä olubdur? Bunun bir önämli illäti Iâ sayåsånån azalmasådår. Bu iâ sayåsånån azalmaså yeni muhacirlärin vä onlarån içindä azärbaycanlålarån iâ tapmaq imkanlarån azaldåbdår.
Çarä nädir? Iâiqliq yolu varmå?
Bu haqqda Isveçin gwndälik qäzäti DN iki bilänin fikirini soruâubdur.
Jan Ekberg Växjö âähärin ali mäktäbinin nasyonal ekonomu, fikrini belä anladår: " Çox täässof ilä bu yoxsull sayålan muhacirlärin âanslarå yuxarå qaxmaq wçwn çox azdår; niyä ki bu gwnkw durum çox çätindir. Muhacirlärin saylarå yavaâ-yavaâ artacaqdår, amma iâ saylarå o qädärdä artmåracaqdår."
Mauricid Rojas Lund wnivärsitäsinin iqtisadi tarix mwällimidä fikrini belä söyläyir: "Bu bir färhängi ayråtma siyasätdir. Bir zamanda ki sänaye änternasyonallaâdårålår, isveç âirkätläri daha artåq isveçläâdirilir."